brauðfótur
karlkyn
Merking
Orðið er oftast notað í fleirtölu:
brauðfætur. Samkvæmt
Íslenskri orðabók er merkingin tvíþætt:
1 linur ótraustur fótur
2 völt og ótrygg undirstaða
Er síðari merkingin augljóslega leidd af hinni fyrri.
Dæmi
- Brauð-fætur kallast á
þeim, sem er haframlega fótfúinn, sérílagi
í glímu. (Norðanmál.)
(Ritmálssafn OH
)
- ,,Óskapar brauðfætur
eru á þér, maður" var sagt um þá
sem voru dettnir
(Talmálssafn OH)
- Hraðinn í leiknum var ótrúlegur, ég náði ekki andanum og var með
hálfgerða brauðfætur. (Mbl
17.2.2002)
- ef það [þe: félagið] færðist
minna í fang og gengi ekki mestmegnis ef ei eingöngu á
lánsfótum, sem hafa reynzt helzt ofmörgum systkinum þess
brauðfætr.
(Ritmálssafn OH
)
- ærið miklar eru skuldir kaupfélags ykkar, sér
í lagi þegar búskapurinn stendur hjá öllum
þorra bænda á slíkum brauðfótum
sem hann stendur.
(Ritmálssafn OH
)
- Ég sé nú ekki að olíufélögin standi á þeim brauðfótum fjárhagslega
að þetta fyrirkomulag sé nauðsynlegt. (Mbl
14.9.2003)
Uppruni og aldur
Í
söfnum Orðabókar Háskólans eru allmörg dæmi um orðið brauðfótur
(flt. brauðfætur),
þau elstu frá því um og eftir miðja 19. öld sem bendir til þess að
orðið sé tiltölulega ungt. Uppruni þess er óviss en engin bein
samsvörun orðsins eða orðasambanda með því hefur ekki fundist í
grannmálunum. Söfn orðabókarinnar geyma hins vegar fáein dæmi um skyld
orð, bæði nafnorðið brauðlöpp
(flt. brauðlappir) og lýsingarorðið brauðfættur
í svipaðri merkingu.
Heimildir
- Ritmálssafn
Orðabókar Háskólans
- Talmálssafn Orðabókar Háskólans
- Gagnasafn Morgunblaðsins
- Íslensk orðabók. Reykjavík:
Edda 2002.
|